Pl. Rynek, 4 – Czarna kamienica ID: 140

Czarna kamienica jest zabytkiem późnego renesansu. Jego budowa datowana jest na lata 1588-89 (autorzy projektu: P. Barbon, P. Rzymianin). i 1596 (dobudowa drugiego piętra, autor projektu: P. Krasowski). Kolejne przebudowy odbyły się w latach 1677 (rzeźby fasad, attyka, autor projektu: M. Gradowski); 1884 (dobudowa trzeciego piętra, autorzy projektu: M. Fechter, A. Piotrowski); 1911 (restauracja fasady, autor projektu: E. Żychowicz); 1926 (restauracja wnętrza).

History

Kamienica jest jednym z najbardziej znanych zabytków Lwowa. Zbudowana została na wschodniej pierzei Rynku, na fundamentach i piwnicach wcześniejszego budynku, datowanego na XV w. Nazwa „czarna kamienica” pochodzi od ciemnoszarego koloru, którego z czasem nabrała fasada wyłożona w końcu XVI w. ciosanym kamieniem.

Architecture

Budynek zbudowany na planie wydłużonego na osi wschód-zachód prostokąta, trzypiętrowy. Powierzchnię fasady, podzieloną fryzami na trzy kondygnacje, w całości pokrywa diamentowa rustyka, wyciosana z wapiennych bloków. Szerokie pilastry, obramowujące ścianę fasady, również zdobione są rustyką. W skład kompleksu dekoracji wchodzą również rzeźby na poziomie parteru, obramowanie portalu i okien z białego kamienia oraz zdobienia attyki.

We wnętrzu znajdują się zdobienia portali i okien wykonane w marmurze.

Wnętrza Czarnej kamienicy użytkowane są przez Lwowskie Muzeum Historyczne (zaadaptowane do celów muzealnych od 1926 r.).

People

Вітольд Равський-молодший – Архітектор, скульптор, живописець.

Томмацо ді Альберті (Tommazo di Alberti) — італієць з острова Хіос, митник руських земель, власник будинку.
Мартин Никанор Анчевський — власник будинку.
Петро Барбон — архітектор, імовірний автор кам'яниці.
Мартин Градовський (Годний) (Marcin Gradowski) — майстер, будівничий.
Вавжинець Дайчак (Wawrzyniec Dayczak) — архітектор, автор проекту реставрації і пристосування.
Едмунд Жихович (Edmund Żychowicz) — архітектор, автор проекту реставрації.
Андрій з Києва — власник будинку.
Ян Юліан Лоренцович (Jan Julian Lorenzowicz) — власник аптеки у будинку.
Пауліна Олексінська (Paulina Oleksińska) — власниця будинку.
Олександр Піотровський (Aleksander Piotrowski) — архітектор, реставратор.
Павло Римлянин — архітектор, імовірний автор кам'яниці.
Еміль Роїнський (Emil Roiński) — адвокат, власник будинку.
Міхал Фехтер (Michał Fechter) — інженер, автор проекту реконструкції.

Sources

  1. Opis opracowano w ramach projektu „Galicjana”, 2001-2002

Citation

Ihor Zhuk. "Pl. Rynek, 4 – Czarna kamienica". Lviv Interactive (Center for Urban History, 2026). URL: https://lia.lvivcenter.org/pl/objects/rynok-4/

Author: Ihor Zhuk

Христина Харчук, Ігор Жук. "Пл. Ринок, 4 – "Чорна" кам'яниця". Інтерактивний Львів (Центр міської історії, 2012). URL: https://lia.lvivcenter.org/uk/objects/rynok-4/